به گزارش ایران کشت به نقل از ایانا : رئیس مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی کشور با تأکید بر ظرفیت محصولات باغبانی ایران در ایجاد ارزش اقتصادی، گفت تولید این محصولات باید با هدف افزایش ارزش حاصل از منابع محدود، به ویژه آب، و با رویکرد صادرات محور انجام شود تا مزیت نسبی کشور به درآمد پایدار تولیدکننده تبدیل شود.
محی الدین پیرخضری اظهار کرد: «ایران در بسیاری از محصولات باغبانی دارای مزیت نسبی است و این بخش ظرفیت بالایی برای افزایش ارزش اقتصادی حاصل از هر مترمکعب آب مصرفی دارد.»
او افزود: «نمیتوان برای یک مترمکعب آب، محصولی تولید کرد که ارزش آن کمتر از یک دلار یا حتی ۲۰ تا ۳۰ سنت باشد و انتظار داشت چرخه اقتصادی تولیدکننده بهبود پیدا کند؛ هدف باید این باشد که منابع محدود، به ویژه آب، بیشترین ثروت ممکن را برای کشاورز ایجاد کنند.»
پیرخضری با اشاره به معیارهای مطرح شده از سوی فائو گفت: «در ارزیابی بهره وری آب، به ازای هر مترمکعب آب یا باید حدود پنج کیلوگرم محصول تولید شود یا حدود ۲.۵ دلار ثروت برای تولیدکننده ایجاد کند و محصولات باغبانی ظرفیت بالایی برای رسیدن به این هدف دارند.»
مازاد تولید؛ تهدیدی برای اقتصاد باغدار
به گفته رئیس مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی کشور، ایران به دلیل سابقه طولانی و مزیت های اقلیمی و تولیدی، در برخی محصولات باغبانی با مازاد تولید مواجه است و در صورت نبود بازار صادراتی برای این مازاد، درآمد تولیدکننده کاهش پیدا می کند.
پیرخضری معتقد است کاهش درآمد به تدریج توان باغدار برای خرید نهاده، استفاده از فناوری و اصلاح باغ را کاهش می دهد و در نهایت تعداد باغ های درجه دو و سه افزایش پیدا می کند؛ بنابراین صادرات فقط یک مسیر فروش نیست، بلکه بخشی از زنجیره حفظ و ارتقای تولید باغبانی است.
او افزود: «در سال ۱۴۰۳ ارزش صادرات محصولات باغبانی کشور حدود ۲.۳ تا ۴.۳ میلیارد دلار اعلام شده و سبد صادراتی نیز از محصولات تازه خوری مانند سیب و انگور تا خشکبار را دربر می گیرد.»
تجربه پسته؛ نمونه موفق صادرات محوری
پیرخضری پسته را یکی از نمونه های مهم صادرات محور باغبانی ایران دانست و اظهار کرد: «در مقاطعی بیش از ۵۰، ۶۰ و حتی ۷۰ درصد تولید پسته ایران به بازارهای جهانی صادر می شد و این محصول همچنان از نظر کیفیت مورد توجه بازارهای بین المللی است.»
رئیس مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی کشور افزود: «ایران اکنون پس از رقیب اصلی خود، دومین تولیدکننده پسته جهان است، اما مزیت کیفی این محصول همچنان می تواند جایگاه آن را در بازارهای جهانی حفظ کند.»
او گفت: «تجربه پسته نشان می دهد محصولی که در بازار جهانی جایگاه پیدا می کند، می تواند با قیمت های جهانی به فروش برسد و درآمد بیشتری برای تولیدکننده ایجاد کند؛ موضوعی که برای سایر محصولات باغبانی نیز باید مورد توجه قرار گیرد.»
آب مجازی؛ صادراتی برای ایجاد درآمد
رئیس مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی کشور با اشاره به مفهوم آب مجازی اظهار کرد: «در صادرات محصولات باغبانی، بخشی از آب مصرف شده در محصول به صورت غیرمستقیم صادر می شود، اما در مقابل ارز و درآمد وارد کشور می شود و می توان با این درآمد محصولاتی را وارد کرد که تولید داخلی آنها از نظر اقتصادی توجیه کمتری دارد.»
پیرخضری افزود: «در اقتصاد جهانی قرار نیست هر کشور همه محصولات را تولید کند؛ اصل بر استفاده از مزیت نسبی است و ایران نیز باید منابع خود را به سمت محصولاتی هدایت کند که در آنها توان ایجاد ارزش اقتصادی و حضور پایدار در بازارهای صادراتی را دارد.»
او تأکید کرد: «آینده باغبانی کشور باید بر تولید محصولات با ارزش اقتصادی بالا، مصرف بهینه منابع و دسترسی پایدار به بازارهای داخلی و خارجی استوار باشد؛ در غیر این صورت افزایش تولید به تنهایی الزاماً به افزایش رفاه تولیدکننده منجر نخواهد شد.»
صادرات محصولات باغبانی در این نگاه، تنها به معنای فروش محصول در بازارهای خارجی نیست، بلکه مسیری برای افزایش ارزش اقتصادی آب و حفظ توان تولیدکنندگان است. نظر شما درباره اولویت دادن به محصولات با ارزش اقتصادی بالاتر در تولید باغبانی چیست؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید.
